Wyrok Sądu Pracy

IX P 123/23

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

dnia 15 marca 2024 r.

Sąd Rejonowy w Warszawie Wydział X Pracy w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Anna Kowalska Ławnicy: Jan Nowak, Maria Wiśniewska Protokolant: Piotr Zieliński po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2024 r. w Warszawie sprawy z powództwa Adama Małeckiego przeciwko "Słoneczko" Sp. z o.o. o przywrócenie do pracy

Wyrok zaoczny z dnia 20 lutego 2024 r. utrzymuje w mocy w całości;

/-/ Anna Kowalska /-/ Jan Nowak /-/ Maria Wiśniewska

UZASADNIENIE

Dnia 15 stycznia 2024 r. (data nadania przesyłki poleconej) Adam Małecki (powód) wystąpił przeciwko "Słoneczko" Sp. z o.o. (pozwanej) z pozwem - odwołaniem od zwolnienia dyscyplinarnego z dnia 10 stycznia 2024 r. Żądanie pozwu wyartykułowano jako "uznanie wypowiedzenia z pracy za bezskuteczne i przywrócenie (…) do pracy".

Powód zakwestionował otrzymane w dniu 10 stycznia 2024 r. zwolnienie dyscyplinarne, którego podstawę prawną, z uwagi na niestawienie się do pracy w dniach od 7 stycznia 2024 r. do 9 stycznia 2024 r. 2024 r. stanowił art. 52 § 1 k.p., gdyż w tym czasie, tj. od 7 stycznia 2024 r. do 15 stycznia 2024 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Powód przesłał zwolnienie pracodawcy za pośrednictwem poczty w dniu 9 stycznia 2024 r. Mając to na uwadze powód wskazał, że brak było podstaw do rozwiązania z nim umowy o pracę bez wypowiedzenia, albowiem jego nieobecność w pracy w tym czasie była usprawiedliwiona.

Dnia 20 lutego 2024 r. Sąd wydał wyrok zaoczny, którym przywrócił powoda do pracy u pozwanej na poprzednich warunkach, nadając wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności (k. 25).

W sprzeciwie od wyroku zaocznego z dnia 5 marca 2024 r. (data nadania przesyłki poleconej) pozwana wniosła o (1) uchylenie wyroku zaocznego, (2) oddalenie powództwa w całości, (3) zasądzenie od powoda kosztów sądowych, a także o (4) zawieszenie rygoru natychmiastowej wykonalności nadanej wyrokowi zaocznemu.

W uzasadnieniu pozwana podniosła, że powództwo jest bezzasadne, albowiem pomimo wysłania pozwanemu pisma o rozwiązaniu na podstawie art. 52 § 1 k.p. umowy o pracę, oświadczenie to zostało następnie w rozmowie pomiędzy powodem a pozwaną odwołane. Pozwana wyjaśniła, że powód dopiero po pewnym czasie poinformował o przyczynach swojej nieobecności w pracy, którą uzasadniało zwolnienie lekarskie. Nadto zaznaczyła, że nie zostało wystawione powodowi świadectwo pracy, ani nie został on wyrejestrowany jako pracownik, w związku z tym nie jest możliwe przywrócenie powoda do pracy, gdyż stosunek pracy z powodem nieprzerwanie trwa.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Powód był zatrudniony u pozwanej od dnia 1 lipca 2023 r., początkowo na podstawie umowy o pracę na okres próbny do dnia 30 września 2023 r., a od dnia 1 października 2023 r. na podstawie umowy o pracę na czas określony zawartej do dnia 30 września 2024 r. na pełen etat, jako specjalista ds. marketingu. Wynagrodzenie powoda wynosiło 5000 zł brutto miesięcznie.

dowód: umowy o pracę z dnia 1 lipca 2023 r. i 1 października 2023 r. (k. 10, 12)

Od dnia 7 stycznia 2024 r. powód przebywał na zwolnieniu lekarskim. W dniu 9 stycznia 2024 r. powód wysłał zaświadczenie lekarskie pracodawcy listem poleconym.

dowód: zaświadczenie lekarskie (k. 15), zeznania pozwanej (k. 30-35)

Pismem z dnia 10 stycznia 2024 r. pozwana rozwiązała umowę o pracę z powodem bez zachowania okresu wypowiedzenia, uznając jego nieobecność w pracy w dniach od 7 stycznia 2024 r. do 9 stycznia 2024 r. 2024 r. za nieusprawiedliwioną. Jako podstawę prawną wypowiedzenia pozwana wskazała przepis art. 52 § 1 pkt 1 k.p.

dowód: dokument rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia (k. 20),              zeznania pozwanej (k. 30-35)

Pozwana otrzymała zwolnienie lekarskie powoda przesłane pocztą już po wysłaniu powodowi dokumentu zwolnienia dyscyplinarnego. Przekazała zwolnienie lekarskie do biura rachunkowego obsługującego jej przedsiębiorstwo. Zwolnienie lekarskie zostało skierowane do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i opłacone zgodnie z obowiązującymi przepisami. Również kolejne zwolnienia powoda były i są do chwili obecnej opłacane, podobnie jak odprowadzane są składki na ubezpieczenie społeczne do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

dowód: zaświadczenie płatnika składek (k. 40-45), raporty miesięczne              osoby ubezpieczonej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych IX P 123/23 (k. 50-55),              zgłoszenie/wyrejestrowanie z ubezpieczeń (k. 60-65), zeznania              pozwanej (k. 30-35)

W styczniu 2024 r. pozwana przeprowadziła z powodem jedną rozmowę telefoniczną, w której poinformowała go, że otrzymała przesłane przez niego zwolnienie lekarskie i "nadała sprawie bieg". Pozwana uznała, że skoro zwolnienie usprawiedliwiało okres nieobecności powoda w pracy, to tym samym "zwolnienie z pracy nie istnieje" i powód jest nadal jej pracownikiem.

dowód: zeznania pozwanej (k. 30-35)

Dnia 20 lutego 2024 r. Sąd wydał wyrok zaoczny, w którym przywrócił powoda do pracy u pozwanej na poprzednich warunkach, nadając wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności.

dowód: wyrok z dnia 20 lutego 2024 r. (k. 25)

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie: - zeznań pozwanej (k. 30-35), - dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy.

Zeznaniom pozwanej Sąd dał wiarę w całości, oceniając je, jako szczere, spójne i logiczne. Zeznania były wyczerpujące, a nadto uzupełniały one informacje zgromadzone w sprawie na podstawie przedłożonych przez strony dokumentów. Mając to na uwadze, zeznania pozwanej stały się podstawą ustalenia stanu faktycznego w niniejszej sprawie.

Przymiotem wiarygodności Sąd obdarzył zeznania pozwanej dotyczące telefonicznej rozmowy z powodem, w której pozwana poinformowała o otrzymanym zaświadczeniu lekarskim, gdyż były one spójne i konsekwentne. Zeznania pozwanej w zakresie, w jakim dotyczyły nieobecności oraz okoliczności usprawiedliwiających niestawiennictwo powoda w pracy zostały uwiarygodnione zaświadczeniami lekarskimi. Sąd nie przesłuchał powoda na okoliczność zasadności dochodzonego roszczenia, albowiem powód, prawidłowo wezwany do osobistego stawiennictwa pod rygorem pominięcia dowodu z przesłuchania za stronę nie stawił się na posiedzeniu Sądu w dniu 5 marca 2024 r. Sąd, wobec nieusprawiedliwionego niestawiennictwa powoda, postanowił, zatem przesłuchanie stron ograniczyć do przesłuchania pozwanej. Dokumentom zgromadzonym w aktach sprawy Sąd dał wiarę w całości. Autentyczność i wiarygodność tych dokumentów nie były kwestionowane przez żadną ze stron, a Sąd nie znalazł podstaw, by czynić to z urzędu.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo okazało się zasadne.

(1) Zgodnie z art. 56 § 1 zd. 1 kp, pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. Art. 52 kp określa w § 1 przesłanki rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, w § 2 termin do dokonania tej czynności oraz w § 3 tryb współdziałania pracodawcy z zakładową organizacją związkową. Pracodawca korzystając z tego sposobu rozwiązania umowy o pracę musi ponadto mieć na uwadze unormowania zawarte w art. 30 kp, dotyczące wymogu formy pisemnej (§ 3), wskazania w piśmie przyczyny rozwiązania umowy (§ 4) oraz pouczenia pracownika o prawie odwołania do sądu pracy (§ 5). Zgodnie z art. 52 § 1 pkt. 1 kp pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych. Zawinione, nieusprawiedliwione niestawiennictwo pracownika w pracy niewątpliwie stanowić może dostateczną przyczynę uzasadniającą zwolnienie w trybie dyscyplinarnym.

(2) W ocenie Sądu, pismo pozwanej z dnia 10 stycznia 2024 r. wysłane pocztą, zawierające oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia odpowiadało wymaganiom określonym w przepisach art. 30 i art. 52 kp, a nadto było ono również zgodne z art. 61 § 1. zd. 1 k.c. w zw. z art. 300 k.p., który stanowi, że oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Niewątpliwie przytoczony powyżej przepis dotyczący składania oświadczeń woli znajduje również pełne zastosowanie do rozwiązania umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym, co potwierdza orzecznictwo Sądu Najwyższego. „Wypowiedzenie pracownikowi warunków umowy o pracę jest dokonane w momencie, w którym doszło ono do niego w sposób pozwalający zapoznać się z treścią oświadczenia pracodawcy, choćby pracownik odmówił zapoznania się z nim (art. 61 KC w związku z art. 300 KP). Od tej chwili biegnie termin określony w art. 264 § 1 KP” (wyrok SN z dnia 12 grudnia 2012 r., I PK 122/12, OSNP 2014/1/1). „Pisemne oświadczenie woli pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia nie musi wskazywać terminu ustania stosunku pracy, który to skutek następuje zawsze w dacie dojścia oświadczenia do adresata w sposób umożliwiający mu realne zapoznanie się z jego treścią (art. 61 KC w związku z art. 300 KP)”. (uchwała SN z dnia 23 maja 2000 r., III ZP 6/00, OSNP 2001/4/125). Wobec powyższego, Sąd nie miał najmniejszych wątpliwości, że pismo z dnia 10 stycznia 2024 r., zawierające oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia doprowadziło do skutecznego rozwiązania umowy o pracę z powodem w chwili, gdy pismo to doszło do powoda dając mu możliwość zapoznania się z jego treścią. Zostały spełnione wszystkie wymogi formalne rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia – powód otrzymał odpowiedni dokument wraz z pouczeniem, czego zresztą nie podważała żadna ze stron.

(3) Wymaga również zaznaczenia, że do obowiązków pracowniczych należy także niezwłoczne informowanie pracodawcy o przyczynach nieobecności w pracy, zgodnie z zasadami wskazanymi w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy (Dz.U. 1996 nr 60 poz. 281; dalej: rozporządzenie z 1996 r.) lub też z zasadami określonymi w regulaminie pracy danego pracodawcy. Zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia z 1996 r., zawiadomienia o przyczynie nieobecności pracownik dokonuje osobiście lub przez inną osobę, telefonicznie lub za pośrednictwem innego środka łączności, albo drogą pocztową. Zawiadomienia takiego należy przy tym dokonać najpóźniej w drugim dniu nieobecności. Z kolei § 3 rozporządzenia z 1996 r. wskazuje, jakie dokumenty dowodzą prawdziwości i zasadności nieobecności pracownika w miejscu pracy. Należy do nich m.in. zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do pracy, wystawione zgodnie z przepisami o orzekaniu o czasowej niezdolności do pracy. Zdaniem Sądu powód dokonał stosownego zawiadomienia i usprawiedliwił swoją nieobecność w pracy wysyłając za pośrednictwem poczty zaświadczenie lekarskie. Wprawdzie powód nie poinformował pracodawcy w terminie o przyczynie swojej nieobecności, natomiast - jak twierdzi w pozwie - zwolnienie lekarskie zostało wysłane listem poleconym w dniu 9 stycznia 2024 r., czyli trzeciego dnia nieobecności w pracy, jednak zgodnie z wiodącą linią orzeczniczą Sądu Najwyższego, „pracownik nie narusza w sposób ciężki podstawowych obowiązków pracowniczych, jeżeli po jego stronie występują okoliczności usprawiedliwiające nieobecność w pracy, a dopuszcza się on jedynie uchybień w formalnym usprawiedliwieniu tej nieobecności” (wyrok SN z dnia 7 września 2005 r., I PK 35/05, OSNP 2006/17-18/267; podobnie wyrok SN z dnia 20 października 2004 r., II PK 40/04, OSNP 2005/15/219). Również w innym orzeczeniu Sąd Najwyższy wskazał, iż „opóźnienie usprawiedliwienia nieobecności w pracy w zasadzie nie powinno być kwalifikowane jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracownika” wówczas, gdy nie spowodowało dezorganizacji pracy (wyrok SN z dnia 17 października 1997 r., I PKN 274/97, OSNP 1998/22/646). Ponad wszelką wątpliwość należało uznać w niniejszej sprawie, że powód w pełni skutecznie usprawiedliwił swoją nieobecność w pracy od 7 stycznia 2024 r. do 15 stycznia 2024 r. (a także w dalszym okresie), przesyłając pracodawcy pocztą zwolnienie lekarskie. Okoliczność ta pozostawała zresztą w sprawie bezsporna. Sama pozwana przyznała bowiem, że uznała nieobecność powoda w pracy za usprawiedliwioną w następstwie otrzymania zaświadczenia lekarskiego. Pozwana w konsekwencji uznała nawet wypowiedzenie za niebyłe, a zwolnienie lekarskie zostało przekazane do ZUS i opłacone zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.

(4) Niepodobna zgodzić się z twierdzeniem pozwanej, że sam fakt, iż zwolnienie lekarskie obejmowało okres, który pozwana uznała uprzednio za nieusprawiedliwioną nieobecność w pracy stanowiącą podstawę wypowiedzenia umowy, spowodował, że zwolnienie pracownika już nie istnieje. Nie sposób również stwierdzić, że wypowiedzenie umowy o pracę zostało przez pozwaną cofnięte, a tym samym, że powód jest nadal pracownikiem pozwanej. Zgodnie z art. 61 § 1 zd. 2 k.c., odwołanie złożonego wcześniej oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. Wymaga jednak również zaznaczenia, że zgodnie z linią orzecznictwa Sądu Najwyższego: „Zgodnie z art. 61 § 1 zdanie drugie k.c. oświadczenie woli złożone innej osobie może być skutecznie odwołane za zgodą tej osoby.” (wyrok SN 13 marca 2002 r., IV CKN 831/00, LEX nr 53052). „Skuteczne cofnięcie przez zakład pracy wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę wymaga zgody tego pracownika, pomimo wcześniejszego odwołania się pracownika od wypowiedzenia do sądu” (uchwała SN z dnia 8 lutego 1994 r., I PZP 58/93, OSNP 1994/16/284). Należy mieć na uwadze, że przepisy dotyczące formy oraz sposobu złożenia oświadczenia woli oraz jego skutki mające zastosowanie do oświadczenia rozwiązującego umowę o pracę, ponad wszelką wątpliwość mają także zastosowanie do oświadczenia odwołującego wcześniej dokonaną czynność. W ocenie Sądu powód nie został jednak poinformowany o cofnięciu przez pozwaną oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę. Dla skutecznego cofnięcia wypowiedzenia umowy dokonanego przez pozwaną z całą pewnością nie było wystarczające stwierdzenie, że pozwana otrzymała zaświadczenie lekarskie powoda i „nadała sprawie bieg”. Jak zaznaczono powyżej, dla skutecznego odwołania wypowiedzenia umowy o pracę, konieczne było nie tylko przekazanie przez pozwaną powodowi wyraźnej informacji o cofnięciu oświadczenia, ale nadto również wyrażenie przez powoda na to zgody. W niniejszej sprawie ani pozwana nie poinformowała powoda, ani powód nie wyraził zgody na cofnięcie oświadczenia woli w przedmiocie rozwiązania umowy o pracę. Dla uznania istnienia nieprzerwanego stosunku pracy nie był wystarczający również fakt, że pozwana uznając wypowiedzenie umowy o pracę za niebyłe, przekazała zwolnienie lekarskie do ZUS opłacając je oraz odprowadzając składki na ubezpieczenie społeczne. Pozwana podkreślała, że powód nie może zostać przywrócony do pracy skoro - w jej przekonaniu – jest on nadal jej pracownikiem. Sąd jednak nie uzyskał jasności w tej kwestii, a z całą pewnością fakt, że prowadzona była dokumentacja ubezpieczonego w ZUS nie był wystarczający dla uznania powoda za pracownika pozwanej. Na marginesie należy tylko zauważyć, że zwolnienie lekarskie powoda obejmowało jego niezdolność do pracy od 7 stycznia 2024 r., natomiast rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło później, zatem powód i tak miał prawo do zasiłku chorobowego, nawet po ustaniu stosunku pracy, nawet gdyby pozwana nie chciała cofnąć zwolnienia dyscyplinarnego. Wprawdzie to, że pozwana uznała wypowiedzenie umowy o pracę za niebyłe, niewątpliwie świadczy pozytywnie o pracodawcy, w ocenie Sądu nie nastąpiło jednak skuteczne cofnięcie oświadczenia woli o rozwiązaniu umowy o pracy, zgodnie z przepisami regulującymi dokonanie tej czynności. Mając to na uwadze Sąd uznając przywrócenie powoda do pracy za konieczne, orzekł o utrzymaniu w mocy w całości wyroku zaocznego z dnia 20 lutego 2024 r.

/-/ sędzia

Z / Proszę: 1. odnotować 2. odpis wyroku + uzasadnienie:    - pozwanej 3. za 7 dni lub z apelacją

15 marca 2024 r.