Postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia

Warszawa, dnia 20.03.2024

PR 1 Ds. 22/24

POSTANOWIENIE

o odmowie wszczęcia dochodzenia

Anna Kowalska - prokurator Prokuratury Rejonowej w Warszawie

po rozpoznaniu zawiadomienia o przestępstwie złożonego przez Jana Nowaka

na podstawie art. 305 § 1- 3 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.

postanowił

odmówić wszczęcia dochodzenia w sprawie:

I. mającego mieć miejsce w okresie od stycznia 2023 do marca 2023 w Warszawie sfałszowania dokumentów w postaci kosztorysów powykonawczych przez inspektora nadzoru inwestorskiego z ramienia "Bud-Invest Sp. z o.o.", tj. o przestępstwo z art. 270 § 1 k.k.

- wobec stwierdzenia, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego, tj. na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.

UZASADNIENIE

W dniu 15.02.2024 do Prokuratury Rejonowej w Warszawie wpłynęło zawiadomienie o przestępstwie złożone przez Jana Nowaka, właściciela przedsiębiorstwa "Nowak-Bud" z siedzibą w Warszawie. Jak wynika z przytoczonego w zawiadomieniu stanu faktycznego, w okresie od maja 2022 do listopada 2022 firma pokrzywdzonego zawarła umowę z "Dom-Marzeń S.A." na wybudowanie budynku mieszkalnego w Warszawie w terminie do końca grudnia 2022. Budynek mieszkalny zostało zrealizowane z tym, że w trakcie wykonywania robót okazało się, iż istnieje konieczność wykonania nowych fundamentów, co też uczyniono w styczniu 2023. Fakt ten spowodował powiększenie uprzednio ustalonych umownie kosztów robót budowlanych. Na tę okoliczność firma "Dom-Marzeń S.A." sporządziła kosztorysy powykonawcze tychże robót dodatkowych, które to roboty zostały usankcjonowane w protokole konieczności z 01.02.2023 (podobnie jak kosztorysy) m.in. przez inspektora nadzoru inwestorskiego z ramienia "Bud-Invest Sp. z o.o.", Adama Wiśniewskiego. Następnie "Dom-Marzeń S.A." przygotował aneks do umowy o roboty budowlane uwzględniający koszt dodatkowych robót i wysłał aneks do "Nowak-Bud". Aneks nie został podpisany przez "Nowak-Bud", natomiast w marcu 2023 tj. trzy miesiące po umownym terminie zakończenia budowy budynku mieszkalnego, Jan Nowak otrzymał kosztorysy powykonawcze zweryfikowane przez inspektora nadzoru inwestorskiego. W wyniku weryfikacji "Bud-Invest Sp. z o.o." uznała kwotę 50 000 zł (wartość robót dodatkowych wg pokrzywdzonego to 70 000 zł). Zatem "Bud-Invest Sp. z o.o." zakwestionowała koszty w wysokości 20 000 zł.

Już wstępna analiza przedstawionego przez Jana Nowaka materiału dowodowego świadczy w sposób oczywisty, iż nie doszło do przestępstwa, a sprawa jest klasycznym przykładem sporu cywilnoprawnego, do rozstrzygnięcia którego właściwym jest sąd cywilny. Zachowanie "Bud-Invest Sp. z o.o.", o ile rzeczywiście jest bezzasadne merytorycznie (do badania czego Prokuratura nie jest powołana), stanowi przykład nienależytego wykonania zobowiązania przez kontrahenta umowy cywilnoprawnej, o czym mowa w art. 471 Kodeksu cywilnego, w tym wypadku - braku pełnej zapłaty za wykonaną przez firmę Jana Nowaka pracę.

W sprawie w żadnym wypadku nie doszło do sfałszowania jakichkolwiek dokumentów. Ze sfałszowaniem mamy do czynienia, gdy osoba inna niż sprawca nie ma świadomości zamierzonej przez sprawcę niezgodności treści dokumentu z rzeczywistością. W niniejszej sprawie nic takiego nie zaistniało. Inspektor nadzoru (czy też ktoś inny z "Bud-Invest Sp. z o.o.") po prostu zakwestionował wyliczenie kosztów. Czy słusznie i dlaczego po tak długim czasie od otrzymania kosztorysów - winien rozstrzygnąć sąd cywilny.

Wskazanie przez pokrzywdzonego na przestępstwo z art. 303 § 1 k.k. jest całkowitym nieporozumieniem, albowiem konstytuowany tamże czyn zabroniony odnosi się do zupełnie innej sytuacji. Mianowicie takiej, gdy sprawca sprawując w danym podmiocie funkcję związaną z prowadzeniem dokumentacji gospodarczej postępuje nieprawidłowo z tą dokumentacją, działając na szkodę tegoż podmiotu. Tymczasem z zawiadomienia nie wynika, by przestępstwa miał się dopuścić ktoś zatrudniony w "Nowak-Bud" na jego szkodę lub też ktoś z "Dom-Marzeń S.A." na szkodę "Dom-Marzeń S.A.".

W sprawie brak też znamion oszustwa, tj. czynu przewidzianego w art. 286 § 1 k.k. Przestępstwo to polega na świadomym wprowadzeniu przez sprawcę ofiary w błąd, wyzyskaniu już istniejącego błędu lub wykorzystania niemożności należytego pojmowania przedsiębranego działania i skutkiem tego doprowadzenie ofiary do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w celu uzyskania korzyści majątkowej przez sprawcę. Nie można takiego zachowania dopatrzyć się w postawie "Bud-Invest Sp. z o.o.". Jak wynika z zawiadomienia, "Dom-Marzeń S.A." zapłaciła, a przynajmniej uznała, zdecydowaną większość kosztów robót dodatkowych (71%). Pozostałą sumę zakwestionowała. Pokrzywdzony nie znajdował się w żadnym błędzie, natomiast w sposób odmienny obliczył koszty dodatkowych prac. Ocena zasadności tego sporu, jeszcze raz należy podkreślić, należy do sądu powszechnego cywilnego.

W tym stanie rzeczy odmowa wszczęcia postępowania jest zasadna w oparciu o art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.

Anna Kowalska

Prokurator

Prokuratury Rejonowej w Warszawie

Pouczenie:

1. Na powyższe postanowienie przysługuje zażalenie do sądu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 306 § 1 k.p.k., art. 325a § 2 k.p.k. oraz 465 § 2 k.p.k.): - pokrzywdzonemu, - instytucji wymienionej w art. 305 § 4 k.p.k., - osobie wymienionej w art. 305 § 4 k.p.k., jeżeli wskutek przestępstwa doszło do naruszenia jej praw. Sąd może utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie lub uchylić je i przekazać sprawę prokuratorowi celem wyjaśnienia wskazanych okoliczności bądź przeprowadzenia wskazanych czynności (art. 330 § 1 k.p.k.). Jeżeli prokurator nadal nie znajdzie podstaw do wniesienia aktu oskarżenia wyda ponownie postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa - dochodzenia*), pokrzywdzony, który wykorzystał uprawnienia przewidziane w art. 306 § 1 k.p.k. (tj. prawo do złożenia zażalenia, które zostało uwzględnione przez sąd) może wnieść akt oskarżenia do sądu w terminie miesiąca od daty doręczenia odpisu postanowienia, które jest równoznaczne z zawiadomieniem o postanowieniu w rozumieniu art. 55 § 1 k.p.k. (art. 330 § 2 k.p.k., art. 55 § 1 k.p.k.). Akt oskarżenia powinien spełniać wymogi określone w art. 55 § 1 i 2 k.p.k.. Inny pokrzywdzony tym samym czynem może aż do rozpoczęcia przewodu sądowego na rozprawie głównej przyłączyć się do postępowania (art. 55 § 3 k.p.k.).

2. Uprawnionym do złożenia zażalenia, o którym mowa w art. 306 § 1 k.p.k., przysługuje prawo przejrzenia akt sprawy (art. 306 § 1b k.p.k.).

3. W sprawach z oskarżenia prywatnego zażalenie na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego rozpoznaje prokurator nadrzędny, jeżeli postanowienie zapadło z uwagi na brak interesu społecznego w ściganiu z urzędu sprawcy (art. 465 § 2a k.p.k.).

4. Zażalenie na powyższe postanowienie wnosi się za pośrednictwem prokuratora, który wydał postanowienie. Termin do wniesienia zażalenia wynosi 7 dni od daty doręczenia odpisu postanowienia i jest zawity. Zażalenie wniesione po upływie tego terminu jest bezskuteczne (art. 122 § 1 i 2 i art. 460 k.p.k.).

Zarządzenie:

Powiadomić - stosownie do art. 100 § 4 k.p.k. i art. 305 § 4 k.p.k. - przygotowawczego odpis postanowienia doręczyć: - osobę wnoszącą zawiadomienie - nie dotyczy, - osobie wymienionej w art. 305 § 4 k.p.k. - Jan Nowak, ul. Kwiatowa 12, 00-123 Warszawa

Anna Kowalska

Prokurator

Prokuratury Rejonowej w Warszawie